quinta-feira, 3 de junho de 2021

A Ribeira Sacra ha de ser Patrimonio da Humanidade

Ante a retirada –esperamos que provisional- da candidatura da Ribeira Sacra a Patrimonio da Humanidade O Sorriso de Daniel quere facer unha serie de reflexións e compartilas con vós:

PRIMEIRA: A Ribeira Sacra é un territorio con valores abondos para ser considerada Patrimonio da Humanidade. O patrimonio erguido nela ao longo de moitos séculos, o traballo dos seus habitantes na construción dos socalcos e no cultivo do viño e unha paisaxe privilexiada son merecedores desta acreditación por parte da UNESCO. Que dados os seus valores merece unha implicación TOTAL de todas as administracións e da cidadanía en xeral para conseguir que a Candidatura chegue a bo porto, que os valores intrínsecos son suficientes e que se non sabemos visibilizalos diante da UNESCO o fracaso será colectivo aínda que teña nomes e apelidos.


SEGUNDA: que a nova dada polo embaixador permanente ante a UNESCO Juan Andrés Perello de que a primeira avaliación do órgano avaliador non foi positiva é unha moi mala nova que nos debe facer reflexionar sobre como se xestou a candidatura e como se levou adiante a mesma. Un traballo ao noso ver incompleto e falto de rigor que merecía o maior dos esforzos e que sen embargo se tramitou como un expediente máis sen prestarlle a importancia que se lle debía dar.


TERCEIRA: Que se chegase ao mes de xuño (un mes antes da sua avaliación final) con discrepancias no informe visibiliza que as axendas de tramitación non estaban ben marcadas e que a Consellería de Cultura, impulsora da candidatura debería facer unha profunda autocrítica para saber cales foron as razóns para chegar a esta situación e quen son os responsables últimos.


CUARTO: Que por parte da Xunta de Galicia e do Goberno de España debe marcarse unha data de reinicio de traballos cun horizonte próximo para saber en que momento se volvera a presentar.


QUINTO: que O SORRISO DE DANIEL participou activamente con numerosas actividades na visibilización desta candidatura, que aportou máis de 60 alegacións a declaracion BIC que non foron tidas en conta e que estivemos sempre a disposición da Consellería para colaborar, que non podemos menos que manifestar de novo que unha das debilidades da candidatura era a falta de visibilización da implicación cidadá. A Consellería virou as costas ás organizacións que traballabamos nese territorio e demostrouse que as poucas convocatorias que tivemos reducíronse a unha mera campaña de maquillaxe na que non houbo nunca escoita activa por parte da Consellería e que isto foi en detrimento da Candidatura.


SEXTO: Que o goberno de España (e a Xunta de Galicia se é que son sabedores tamén) debería aclarar ata que punto non interferiu nesta decisión de retirar a candidatura o feito de que coincidise en tempo coa dos Museos madrileños de El Prado, Reina Sofia e Thyssen Bornemisza e que a retirada da Ribeira Sacra lle deixa o camiño mais despexado para estoutra candidatura.


SÉPTIMA E ÚLTIMA: Que no SORRISO DE DANIEL a partir de mañá mesmo volveremos a estar traballando para conseguir que esta candidatura da Ribeira Sacra como Patrimonio da Humanidade saia adiante e que agardamos que se poidan remediar os erros manifestos que houbo na súa tramitación. 


quinta-feira, 13 de maio de 2021

O galego tamén é patrimonio

 "O galego tamén é patrimonio "

dinos Valeria Seaxe Suárez do Colexio Público de Barouta (Ames). 




A nós as palabras que elas di lévannos a unha chea de igrexas e mosteiros.

Ábsida: Construción con planta xeralmente semicircular, cuberta cunha bóveda, que sobresae na parte posterior dun templo e onde se sitúa o altar maior.

Beirado: Ringleira de tellas, lousas etc., que sobresae dunha parede ou dun tellado.

Canzorro: Pedra que sobresae da parede para soster unha viga por un extremo, unha cambota, unha solaina, unha cornixa, un balcón etc., en ocasións decorada con figuras humanas, animais, vexetais ou xeométricas.

Cela: Pequeno cuarto ou dormitorio dunha prisión ou convento

Chanzo: Cada unha das superficies planas dunha escaleira, nas que se vai pisando ao subir ou baixar.

Lousa: Peza de pedra de pouco grosor con relación á superficie, que se utiliza para pavimentar, tallar etc

Mosteiro: Convento grande, xeralmente apartado das poboacións, onde viven os monxes ou as monxas.

Perpiaño: Pedra de granito de forma rectangular, con seis caras sen picar, que se utiliza na construción.

Soarego: Peza de pedra ou doutro material colocada na parte inferior do oco dunha porta.

Trabe: Madeiro groso e longo que se coloca horizontalmente para soster o piso ou o teito dun edificio.

Varanda: Armazón de balaústres, barras ou elementos similares que a modo de protección se coloca en balcóns, escaleiras etc.

Xanela: Abertura feita nunha parede para deixar pasar a luz e o aire.

Zócolo: Faixa na parte inferior dunha parede, pintada dunha cor distinta ou feita doutro material.


segunda-feira, 4 de janeiro de 2021

Coa Ribeira Sacra. Patrimonio mundial da Humanidade

O ano 2021 será decisivo para que a Ribeira Sacra sexa nomeada pola UNESCO como patrimonio da Humanidade. O seu Patrimonio está vivo e así nolo susurran estas imaxes.

Un pracer poder contribuir a divulgar mellor o valor do noso Patrimonio Románico! 

Hai máis de 800 anos anos o noso patrimonio xa sabía que en caso de pandemia o mellor é usar máscara para non contaxiarse nin contaxiarse. Úsaa ben, úsaa sempre. Faino pola humanidade: usa máscara.

Non encerres o bicho na túa casa. Ábrelle as xanelas e as portas para que saia. Que corra o aire. Faino pola humanidade: ventila os espazos pechados. 

En tempo de pandemia o mellor é protexe a quen máis queremos. Faino pola humanidade: respecta o número máximo de persoas en cada reunión. 

Apetece estar cerca, sentir preto a quen queremos. Lembra que este bicho aproveita os achegamentos para pasar dunha persoa a outra. Este nadal faino pola humanidade: garda a distancia social coa xente coa que non convives.

Como nos gusta viaxar! ver cousas novas, descubrir sitios, persoas, poder degustar novas comidas e bebidas que nunca probáramos. Faino pola humanidade: protéxete contra o coronavirus, defende ás persoas que te queren.

Pode que ti no o vexas pero el asexa e pode estar en calquera lado. Disposto a vir por ti, polas persoas ás que queres. Faino pola humanidade: protéxete contra o coronavirus, defende ás persoas que te queren.

Comeza o ano, precisamos máis afecto, máis apertas, máis amor. En tempo de pandemia busca outra maneira de estar a carón dos teus. Este ano 2021 faino pola humanidade: cóidade e coida dos que queres.













sábado, 19 de dezembro de 2020

2021 xa ten Almanaque

 Un ano máis Sole Felloza botou porta afóra (e iso que este ano estivo complicado) para fotografar esas igrexas do rural galego ás que tan pouco caso lles facemos decote.

Tocaba seguir co traballo comezado o ano pasado. E se Fisterra, Cee, Muxía foran no ano anterior os nosos territorios este ano agardaba por nós a zona norte da Costa da Morte.  Camariñas, Vimianzo, Ponteceso...  

Unha tras outra foron aparecendo diante da súa cámara e agora estarán todo o ano en centos de casas.

En Cereixo navegamos. 

 
En Mens vimos as súas impresionantes ábsidas.

En San Fins de Anllóns imaxinamos cantas mulleres e homes terían entrado por esa porta  para o bautismo e saído para a seren sepultados.

En Santa Mariña puidemos presentir o medo aos invasores.

En Baíñas sorrimos coa inxenuidade do canteiro

En traba de Laxe descubrimos a elegancia das formas simples

No interior de  Mens vimos a ferocidade

 En Cereixo atopamos a pureza do románico.

En Treos puidemos sentir que todas estas igrexas se ergueran cos ollos postos no ceo.

En Xaviña atopamos o románico máis espiritual.

En Tines presentimos o horror das vítimas

Presentimos a importancia que tivo recibir a luz, a primeira luz.


E novamente en Mens soubemos que aínda había vida acubillada nas pedras

E chegamos a Seavia preguntando polas Donas e vimos que ninguén se lembra delas.


Porque as donas estaban en todas e cada unha das igrexas polas que foramos pasando, sempre coa chave na man e un sorriso para recibirnos.

Se o queredes recibir na vosa casa tendes que dar os seguintes pasos:
1. Ingresar os cartos na conta ES79 2080 5221 2330 4000 5241.
2. Enviar un correo a almanaque.romanico.sorriso@gmail.com no que figure:
a) copia do ingreso.
b) Nome, enderezo e teléfono de contacto do destinatario

Prezo: 12 Euros un calendario e 6 euros máis por cada calendario a maiores que pidades en cada envío.

#QueSeVexaOPatrimonio
#VivaORománicoDaCostaDaMorte

E se preferides mercalo directamente coma sempre podedes mercalo en:
Santiago de Compostela no Quiosco Ártico da Rúa do Vilar, na xabronería Maravalla da Rúa das Orfas.

En Vigo na Libraría Cartabón (Rúa Urzaiz 125), na Libraría Versus (Rúa Venezuela 80), en Librouro, (Rúa Eduardo Iglesias 12), na Libraría Libro's (Rúa San Salvador 2).

En Ourense na Librería Queixumes (Dr. Fleming 14), Librería Padre Feijoo (Rúa Padre Feijoo 4), Librería Kátedra (Rúa Valle Inclán 14) e Platero (Rúa Ramón Cabanillas 11).

domingo, 8 de novembro de 2020

Ante a entrega do Pazo de Meirás

É de todos sabido que o vindeiro día 10 de decembro ás 11h os herdeiros de Franco deberán entregar as chaves de Meirás trala sentenza do xuízo sobre a súa titularidade que veñen de perder.

A xulgar polos antecedentes é esperable que aínda teñamos que ver con certo desasosego de aquí a alá os  movementos dunha familia que se resiste a abandonar a súa situación de privilexio.

En 2012 diriximos dende O Sorriso de Daniel unha carta a Carmen Franco pedindo que depositase as pezas dos dous profetas de Mateo na Catedral de Santiago de Compostela. Poderían facelo agora os seus  descendentes. As pezas son BIC,   non poden ser movidas sen coñecemento da Dirección Xeral de Patrimonio e a familia ten que garantir que sexan visitables 4 días ao mes. Animámolos a que así o fagan. Damos por suposto que a Dirección  Xeral de Patrimonio xa lle terá feito á familia as oportunas advertencias de cara a posibles traslados. O reagrupamento do patrimonio Mateano é a noso ver unha obriga coa que nos deberíamos comprometer todos. Ningún artista lle ten dado a Galicia unha obra  dunha dimensión máis universal que Mateo. Ninguén debe permitir que ese patrimonio teña outro  emprazamento que non sexa Compostela.  

Preocúpanos tanto ou máis a situación na que quedan as pías románicas de Moraime e que foron levadas a Meirás nos anos 60 por orde de Carmen Polo.

Como consta en acta notarial do ano 1980 feita a instancias do párroco de Moraime estas pías sairon da parroquia sen autorización.

Entendemos polo tanto que as pías deben quedar inmovilizadas en Meirás como o restante contido do Pazo ata que se poida determinar que bens mobles  dos que  hai dentro do Pazo son propiedade da familia Franco, cales forman parte do conxunto de Meirás e cales foron froito de outros expolios artísticos ou patrimoniais.

Non nos fartaremos de darlle luz á acta notarial na que o cura de Moraime explica as condicións nas que sairon as pías da súa parroquia.

Razóns máis que fundadas obrígannos a pedir a súa devolución ao lugar de orixe.

Velaquí o contido da acta notarial de D.  José Barrientos  Carnés  (Cura Párroco de Moraime):

EXPONE:

I.                    Que en la parroquia de San Julián de Moraime, había dos pilones de granito, uno estriado destinado en otros tiempos a pila bautismal, y el otro, liso, que fue destinado a contener agua bendita. Ambos estaban dentro de la Iglesia, hasta el año mil novecientos cuarenta y cinco, aproximadamente. Tienen un diámetro aproximado de un metro, y una altura de poco menos de un metro.


II.                  Estos pilones aparecen citados en un libro de inventario de la parroquia señalada, de la siguiente forma:

En mil novecientos veinte, el diecisiete de Enero, folio diecisiete del libro, donde dice: “Dos pilas de piedra a la entrada de la Iglesia para tomar agua bendita”.

En el folio veintiuno de Febrero de mil novecientos treinta y seis, donde dice: “Dos pilas de piedra a la entrada de la Iglesia, para el agua bendita”.

Me exhibe el libro señalado, declarando que sus fechas y contenido son ciertos.


III.                Más o menos en mil novecientos cuarenta y cinco, las pilas fueron puestas en el patio de la Casa Rectoral, y sustituídas por otras más modernas.


IV.                Alrededor de mil novecientos sesenta, doña Carmen Polo de Franco, esposa del entonces Jefe del Estado, Visitó la parroquia de San Julián de Moraime, y pidió las dos pilas descritas para llevarlas al Pazo de Meirás, advirtiendo al párroco que obtuviera los correspondientes permisos.

Al día siguiente de la petición, apareció en la parroquia, un camión, cuyos ocupantes manifestaron que venían por encargo de la aludida señora para llevar las pilas, lo que así hicieron, no habiendo dejado por tanto, tiempo para obtener los permisos; Don José Barrientos, permitió entonces la actuación de los ocupantes del camión.


V.                  D. José Barrientos, se puso en contacto, inmediatamente, y por escrito, con el Arzobispado de Santiago, comunicando lo sucedido.

Posteriormente, D.  José Barrientos, fue llamado por el entonces Vicario de la Diocesis, D. Benito Espiño Arceo, y después de una conversación entre ambos, decidieron, a pesar de la oposición a la concesión del permiso, si éste hubiera sido solicitado oportunamente, no reclamar en aquél momento las pilas, dada la identidad de la persona que las había tomado y su especial posición.







Pouco máis se pode engadir o xa dito polo Sr.  Cura Párroco de Moraime.

Oxalá algún día estas pías volvan á igrexa para a que foron feitas. 

quinta-feira, 8 de outubro de 2020

Ana Sastre, a muller que sorría e reproducía virxes medievais

 

Xeou. Hoxe a mañá veu fría porque onte morreu en Sada Ana Sastre Soriano.

Ana Sastre nacera en Navas del Marqués (Ávila) pero elixiu Galicia para vivir e para morrer.

Unha doenza, que ela levou durante anos co mellor dos ánimos, apartouna da docencia e deulle todo o tempo do mundo para dedicarse a unha cousa para a que tiña grandes dotes: a creación artística en pasta de papel.

Das mans de Ana teñen saído cabezudos, títeres, disfraces e… moitas virxes románicas. Todos no Sorriso de Daniel estabamos ben avisados de que alá onde atopásemos unha virxe medieval había que avisar a Ana porque en canto ela puidese iría vela, medila e reproducila fielmente.

Con esas Nosas Señoras de pasta de papel que Ana modelaba e pintaba con moitísima delicadeza téñense feito exposicións en moitos lugares de Galicia e, xente nunca antes atraída polo románico, achegábase a el a través desas reproducións, boas coma o pan e coma Ana.

Son moitas as lembranzas que de Ana Sastre quedan en nós. Seguramente unha que sexa imborrable é a do día que levou a súa Virxe de Pesqueiras a esta parroquia chantadina. A imaxe orixinal da Nosa Señora de Pesqueiras desaparecera en moi estrañas circunstancias a finais do pasado século XX. Queimárase a capela na que se custodiaba e entre as cinzas nunca aparecera a suxección metálica que a virxe tiña incorporada para termar da coroa.

Ana Sastre, aliada nesta empresa con Xosé Lois García, coa mestría de sempre e máis amor que nunca modelou en pasta de papel unha nova imaxe.

Estaba a igrexa chea de xente agardando polo regreso de Nosa Señora de Pesqueiras. Descorreuse o pano e un suspiro emocionado percorreu as gorxas da veciñanza. A xente ergueuse dos bancos e ordenadamente foron presentarlle os seus respectos á nova imaxe. De volta, dúas veciñas, ao noso carón, dixeron en voz baixa:

-Que vai ser que a fixo ela, esta é a nosa!

-Muller, claro, quen sabe onde a tiñan e agora por vergonza din que a fixeron de volta. Ben se ve que é a nosa.

Unha das paixóns de Ana foi o teatro. A outra o románico. Foi socia d´O Sorriso de Daniel case dende os primeiros pasos da asociación. Era un feliz e ilusionado sorriso entre os sorrisos. Así a lembraremos sempre e cada vez que atopemos unha virxe medieval nos nosos andares pola Galicia Románica o sorriso de Ana aparecerá entre nós. 

O pasado 24 de maio dicíanos por whatsapp “Boto de menos as xeiras”. 



Xa non houbo máis xeiras do Sorriso de Daniel trala irrupción da pandemia. Pero haberáas e José Luís, o seu compañeiro, Sara e Pablo, os seus fillos e Aldán e Zoe, os seus netos, poden estar ben seguros de que o sorriso de Ana non se apagará entre nós.

sábado, 21 de dezembro de 2019

Un calendario que é un sorriso para a Costa Morte

Xa está aquí o calendario da Costa da Morte! Xa chegou!
Coma sempre coas magníficas fotos de Sole Felloza son o mellor dun almanaque que é xa unha tradición.


Algunhas delas con ese granito rosa que parece vir directamente do Monte Pindo e que non deixará nunca de ser sagrado.
Crismóns que son as sagradas escrituras feitas pedra viva. O Alfa e o Omega da vida.


Non faltan coma sempre as portas, as xanelas, a fauna dos seus capiteis ou canzorros.

Hai ceas nas que faltan moitos convidados, figuras con estraños sombreiros, portas que miran cara o fin do mundo, igrexas que case mollan os pés no mar máis bravo.

E coma sempre o santoral máis galego, as lúas, os nomes de todos os lugares da parroquia.

E todo isto mentres as obras avanzaban en Moraime. A grande igrexa deste territorio.

E de agasallo, a maiores, tamén reproducimos a acta notarial na que o Cura de Moraime deixa constancia de como Carmen Polo levou as pías bautismais para o Pazo de Meirás.

Se o queredes recibir na vosa casa tendes que dar os seguintes pasos:
1. Ingresar os cartos na conta ES79 2080 5221 2330 4000 5241.
2. Enviar un correo a almanaque.romanico.sorriso@gmail.com no que figure:
a) copia do ingreso.
b) Nome, enderezo e teléfono de contacto do destinatario

Prezo: 12 Euros un calendario e 6 euros máis por cada calendario a maiores que pidades en cada envío.

#QueSeVexaOPatrimonio
#VivaORománicoDaCostaDaMorte

E se preferides mercalo directamente coma sempre podedes mercalo en:
Santiago de Compostela no Quiosco Ártico da Rúa do Vilar, na xabronería Maravalla da Rúa das Orfas
Vigo  en  "Versus" Librería, na rúa Venezuela, 80, Libraría "Cartabón", na rúa Urzaiz, 125, Librería "Libro's", na rúa San Salvador, 2
e nos vindeiros días iremos dicindo novos puntos de venda.